25-04-07

De Welfen: van adelstand naar delirium.


aaaa4

De Welfen is een voor buitenlanders misschien onbekend adelgeslacht uit Duitsland, maar het kan u zeer bekend worden, als u terugdenkt aan koningen over Groot-Brittannië. Het gaat om het oudste vorstenhuis van Europa dat koningen leverde aan het moederhuis, het Huis van Hannover, en tegelijk aan Groot-Brittannië.

Koning Georg V was de laatste grote naam in het adelgeslacht van de Welfen. Hij stierf zoals in de vorige posting vermeld in 1878. Hij verloor de koningstroon door inpalming van zijn rijk door het Pruisische koningshuis.

Van danaf ging het bergaf met de Welfen. Zij waren helemaal niet opgewaasen tegen de alsmaar toenemende democratische krachten in Duitsland en ook in heel Europa. En precies zoals vele adelgeslachten in die jaren vervielen ze in vertwijfeling en wanhoop. Velen bleven dromen van een heropflakkering van het in hun ogen 'zo goede, zo degelijke feodale systeem met alle macht aan de adel'. De opvolgers van Georg V zagen gewooonweg niet, wilden gewoonweg niet zien dat de meeste oorlogen op het continent door hen en de andere adelijke families veroorzaakt werden eeuw na eeuw, dat Europa nooit stabiliteit kende door hun schuld.

Europa dankt voor een niet te onderschatten deel haar democratische opgang aan enerzijds de Franse revolutie 1789, maar wellicht evenzeer aan de USA. Deze USA hadden bij het Congres van Wenen in 1815 na de nederlaag van Napoleon vanuit de achtergrond alles gedaan om zoveel mogelijk kansen te geven aan democratische krachten in Europa. Zij hadden immers ervaren dat democratie en alleen democratie kon leiden tot stabiliteit en duurzame vrede. Zij waren het, die de onderhandelaars van het Britse Rijk op het Congres van Wenen stuwden om o.a. de invoering van grondwetten in alle Duitse staatjes door te voeren en hen te binden in een 'Deutsche Bund', los van elke koninklijke invloed. Ook na latere grote gebeurtenissen in Europa (Eerste Wereldoorlog, Tweede Wereldoorlog) verzetten de USA hemel en aarde om zoveel mogelijk adelijke families (en ook wel dictators sinds half de 20ste eeuw) de weg af te snijden en alle poorten te openen voor democratie. Permanente vrede heeft nu alle kansen, hoewel nu diezelfde USA op zich tal van oorlogen voert: niet meer deze veroveringsoorlogen uit de tijd van de adel, maar economisch gerichte oorlogen met veel meer geweld dan de adel ooit heeft kunnen ontplooien. Zal de democratie aldus zichzelf ten gronde brengen?

Ja, adel en democratie zijn tegenpolen, dat is duidelijk. Enkele adelgeslachten hebben zich sinds de 19de eeuw neergelegd bij de opkomst van de democratie en aanvaardden een hoofdzakelijk protocolaire functie voor hen. Alleen op die wijze konden ze als koningsgeslachten standhouden in bijvoorbeeld België, Nederland, het UK, Denemarken, Zweden, Noorwegen. Vele andere adelgeslachten verdwenen in de onbekendheid. Zo ook het adelgeslacht van de Welfen.

beeld

De Welfen waren nooit bereid om echte democratie te aanvaarden. Zij bleven verankerd in hun oude denkpatronen. De zoon van de laatste koning, weer een Ernst August, kwijnde weg onder zijn verlangen weer aan de (feodale) macht te komen.  Hij probeerde nog door uithuwelijking van zijn zoon aan de dochter van de Pruisische keizer Wilhelm II opnieuw macht te bekomen en de democratie in te dijken, tevergeefs.  Zijn dochter Friederike huwelijkte hij uit in Griekenland, ze werd daar koningin. Die had op zich drie kinderen, waarvan een dochter Sophie, de huidige koningin van Spanje.

Maar de rechte lijn van de Welfen deed het slechter en slechter. In 1954 werd het tot nu toe laatste stamhoofd van de Welfen geboren, nog maar eens een Ernst August. Hij vertoont de zo typsiche kenmerken van de Welfen: machtsgierig en anti-democratisch. Hij is hertog van Braunschweig bij titel, meer ook niet. Ach toch wel, hij had ook de titel prins van Groot-Brittannië en Ierland, een erfenis van zijn voorvaderen. Hij kon - en kan - nog steeds niet om met democratische instellingen en samenlevingsvormen. Zo bv. haat hij de pers. Die beschouwt hij als een indringer in het private leven en een gevaar voor zijn 'almacht' als dragen van het 'blauwe bloed'. Die haat ging zover, dat hij bij herhaling reporters aanviel, neersloeg en ernstig verwondde. Daarvoor is hij meermaals veroordeeld, een laatste maal in 2004. Hij werd door de jaren een alcoholiker als vluchtmiddel in zijn imaginaire wereld van adel en macht. Zo bijvoorbeeld liep hij stomdronken rond op de Wereldtentoonstelling 2000 in Hannover. Zeker moment was zijn blaas (ja, ook blauw bloed heeft een blaas!) te vol. Hij ging terzijde van het Turkse paviljoen en piste in alle openbaarheid. Vele fotografen spronger erop. Gevolg: weer werd er een reporter brutaal neergeslagen.

Tja, de Welfen zijn niet van deze tijd! Pech heeft de laatste Ernst August als stamhoofd wel: hij werd verliefd - lees: hij liet zichzelf verliefd worden! - op prinses Caroline van Monaco. Op die wijze probeerde hij zichzelf uit te huwelijken aan een adelgeslacht dat nog aan de macht was, zo groot is zijn waanzin.  Door dat huwelijk in 1999 met de 'katholieke' Caroline verloor hij echter de titel van prins van Groot-Brittannië en Ierland (het aloude Settlement Act uit 1701!). Och arme... Hij heeft enkele kinderen waarvan de oudste, alweer een Ernst August, het volgende stamhoofd zal worden. Deze werd geboren in 1983.

Tot daar het verhaal van een merkwaardig adelgeslacht.

Op deze blog verschenen over de Welfen:

Adelgeslacht der Welfen De allereerste generatie 16 april 2007
Adelgeslacht der Welfen Heinrich de Leeuw 17 april 2007
Adelgeslacht der Welfen Otto IV, enigste Welfenkeizer 18 april 2007
Adelgeslacht der Welfen Welfen krijgen de Britse troon 19 april 2007
Adelgeslacht der Welfen Welfen verbrodden het op de Britse troon 20 april 2007
Adelgeslacht der Welfen Koning Ernst-August van Hannover 23 april 2007
Adelgeslacht der Welfen Koning Georg van Hannover 24 april 2007

17:54 Gepost door Sebastian in Algemeen | Permalink | Commentaren (0) | Tags: welfen, adel, democratie |  Facebook |

24-04-07

De Welfen: Laatste koning Georg V


aaaa4

De Welfen is een voor buitenlanders misschien onbekend adelgeslacht uit Duitsland, maar het kan u zeer bekend worden, als u terugdenkt aan koningen over Groot-Brittannië. Het gaat om het oudste vorstenhuis van Europa dat koningen leverde aan het moederhuis, het Huis van Hannover, en tegelijk aan Groot-Brittannië.

Koning Ernst August van Hannover (zie vorige posting) stierf in 1851 en werd opgevolgd door zijn zoon Georg V.

Georg was geboren in 1819 en groeide op deels in Berlijn, deels bij zijn familie in Engeland op Buckingham Palace. Deels gebeurde dit in Berlijn omdat zijn vader op die wijze de zeer nauwe banden tussen het huis van Hannover en dat van de Pruisische koningen wou onderlijnen.  Georg had van bij de geboorte de titel van Hertog van Cumberland, een erfenis uit de tijd toen zijn oom Georg IV nog koning was in het Britse Rijk. Hij werd in Engeland zeer gewaardeerd als kind, want na de dochter van koning Victoria (de laatste Welf op de troon in Groot-Brittannië) was hij de tweede troonsopvolger. Maar tevens was hij de troonsopvolger voor het koningsschap in Hannover.

Hij had als kind een ongeluk gehad waarbij hij totaal verblind werd voor de rest van zijn leven. Ondanks deze zware handicap stond zijn vader, koning Ernst August, erop om hem op de troon te doen stijgen na diens dood.  Dat gebeurde dan ook in 1851.

De blinde koning Georg gedroeg zich van bij het begin van zijn koningsschap nog ouwerwetser als zijn vader. Hij stond erop, dat de oude waarden van het adelijk geslacht in ere hersteld zouden worden, eiste de afschaffing van de grondwet van Hannover (net als zijn vader aanvankelijk deed), wou de heroprichting van het oude feodale systeem in het land en wou elke democratie in de kiem smoren. Hij regeerde met stalen hand.  Alle liberale verworvenheden tijdens de laatste drie jaren van koning Ernst August werden teruggetrokken, het volk van het koninkrijk Hannover voelde zich verraden en verachte Georg als geen ander.

beeld

In tegenstelling tot zijn vader, die een nauwe band met het koningshuis van Pruisen belangrijk achtte om te voorkomen dat deze het koninkrijk Hannover zou inpalmen, verbrak koning Georg elke band met Pruisen. Hij zag meer heil in de keizer van Oostenrijk, en misschien wel terecht. Want... in die tijd hadden de meeste landjes van Duitsland zich verenigd in de Deutsche Bund, een bond met op de eerste plaats democratische doelstellingen gegroeid uit het Congres van Wenen in 1815. De koning van Pruisen in Berlijn verafschuwde enerzijds democratie, hield vast aan de feodale structuren net zoals Georg voor zijn koninkrijk, en anderzijds was hij uit op verovering van heel Duitsland. Oostenrijk met de Habsburgers had echter veel macht in het zuidelijke deel van de Deutsche Bund en hoopte op zijn beurt de rest van Duitsland in zijn macht te krijgen. Ja, in die tijd ging het er hard aan toe tussen Pruisen en Oostenrijk, het eeuwenoude spelletje van veroveringen en macht door de adel bleef maar voortduren. Georg, koning van Hannover, ging ervan uit dat een oorlog tussen beiden niet te ontwijken zou zijn en koos van bij de aanvang van zijn koningsschap voor de volgens hem sterkste partij: Oostenrijk. Liefst van al zou hij een van zijn drie kindeen uitgehuwelijk hebben met een Habsburger... ach, die oude adelijke machtsspelletjes!

Het volk van Hannover zag daarin geen heil, in tegendeel... het zag er een alliantie in met een buitenlandse macht, een verraad aan Duitsland. En zo was het volk nog meer verbouwereerd over haar koning (ja, waar tijdens koning Ernst-August het volk al even verbouwereerd was dat de koning toen wel banden sloot met Pruisen!). Komt daar nog bij, dat de democratische krachten in Hannover ronduit voor de Deutsche bund waren en sowieso Georg als staatsvijand nummer 1 zagen.

Na enige jaren koningsschap moest Georg toegeven aan het volk, precies op dezelfde wijze als zijn vader moest doen (zie vorige posting): onder druk van het volk liet hij opnieuw de grondwet toe, herstelde uiteindelijk alle liberale verworvenheden en breidde ze zelfs nog uit. En net zoals in de tijd van zijn vader verworf hij daarbij dan toch nog de gunst van het volk. Die gunst dankte hij ook aan zijn vrouw, koningin Marie. Zij was zeer geliefd, kunstminnend en zij liet o.a. een goednieuw kasteel voor het koninklijk hof bouwen in Nordstemmen ten zuiden van Hannover: de Marienburg. De bouw ervan werd begonnen in 1857 en was voltooid in 1866-1867. Maar...

De vermoedingen van Georg in verband met een strijd tussen Pruisen en Oostenrijk kwamen uit: in 1866 ontketende Pruisen een oorlog tegen Oostenrijk. Georg koos onmiddellijk de kant van die laatste. De oorlog werd door Pruisen gewonnen. Gevolg: het koninkrijk Hannover werd op een brutale wijze bezet. Bij Langensalza had een ruwe slag plaats tussen de legers van Hannover en Pruisen. Hannover verloor die slag. [Een mooie maquette van die slag kan u bezoeken in het stedelijk museum van Hameln.]

Koning Georg en zijn vrouw en drie kinderen vluchtten naar Oostenrijk. Zo had de koninklijke familie maar enkele maanden genoten van haar prachtige nieuw gebouwde Marienburg. [ Als u ooit eens in de buurt van Hannover komt, is het een aanrader om deze burcht in Nordstemmen ten noordoosten van Hildesheim te bezoeken.] Het koninkrijk Hannover werd een gewone provincie van Pruisen, alle staatseigendommen werden geconfisceerd. Vanuit Oostenrijk probeerde Georg zijn koninkrijk terug te bekomen, tevergeefs. Hij verbleef ook veel in Parijs, waar hij steun zocht, tevergeefs maar toch nog met een beetje hoop. Hij had een voorgevoelen dat Pruisen ook Frankrijk zou aanvallen en richtte in Parijs in 1867 een privé-leger op met de goedkeuring van de Franse staat. Dat Welfenlegioen zou bij een eventuele Franse oorlog tegen Pruisen het koninkrijk Hannover heroveren. Die te vermoeden oorlog kwam er in 1870: de Duitse kanselier Otto Bismarck kon zijn Pruisische koning Wilhelm overhalen Frankrijk tot een oorlog uit te lokken om op die manier Duitsland te laten uitgroeien tot een supernmacht in Europa. Die oorlog werd tegen de hoop van Georg gewonnen door Pruisen en had tot gevolg dat het Tweede Duitse Rijk met keizer Wilhelm I een feit was. Alle hoop verloren stierf Georg in Parijs in 1878. Hij kon niet in Hannover begraven worden, zodat dit als lid van de Engelse koninklijke familie gebeurde in het kasteel van Windsor. Hij was de laatste grote Welf in de geschiedenis, en dan zelfs als totaal blinde koning...

Morgen volgt een laatste posting over de stijle ondergang van het hele adelgeslacht der Welfen.

Op deze blog reeds verschenen over de Welfen:

Adelgeslacht der Welfen De allereerste generatie 16 april 2007
Adelgeslacht der Welfen Heinrich de Leeuw 17 april 2007
Adelgeslacht der Welfen Otto IV, enigste Welfenkeizer 18 april 2007
Adelgeslacht der Welfen Welfen krijgen de Britse troon 19 april 2007
Adelgeslacht der Welfen Welfen verbrodden het op de Britse troon 20 april 2007
Adelgeslacht der Welfen Koning Ernst-August van Hannover 23 april 2007

16:31 Gepost door Sebastian in Algemeen | Permalink | Commentaren (0) | Tags: welfen, hannover, pruisen, habsburgers |  Facebook |

23-04-07

De Welfen: Koning Ernst August


aaaa4

De Welfen is een voor buitenlanders misschien onbekend adelgeslacht uit Duitsland, maar het kan u zeer bekend worden, als u terugdenkt aan koningen over Groot-Brittannië. Het gaat om het oudste vorstenhuis van Europa dat koningen leverde aan het moederhuis, het Huis van Hannover, en tegelijk aan Groot-Brittannië.

De voorbije week werd de geschiedenis van de Welfen weergegeven tot 1837. Merkwaardig daarbij is de rode draad inzake macht die liep doorheen de eeuwen na de val het Romeinse rijk tot aan de democratische opgang sinds de Franse Revolutie 1789:

De adel bezat eeuwen en eeuwen de macht. Zij stelden de wetten over hun volk op. Zij controleerden de uitvoering van hun wetten. Het volk was slechts een element in het landschap van hun graafschappen en vorstendommen. Het volk werd mee verkocht met het landschap of mee overgeërft, alnaargelang de regerende adelfamilie nieuwe graafschappen bekwam door overeenkomsten of door uithuwelijking. De regerende adel gebruikte het volk als kanonnenvoer voor oorlogen tegen andere adelfamilies. De adelfamilies die het meest slaagden in het veroveren van macht werden koningen en keizers. Zo ging het...

Het belang van de Franse revolutie 1789 kan en mag dan ook niet onderschat worden. Daar werd de democratie geboren, laten we zeggen herboren. De oude democratsche instellingen van de senaat uit het Romeinse Rijk, ook al was die democratie maar pril en ver van volmaakt, werden in ere hersteld en uitgebouwd met een parlement van vertegenwoordigers uit het volk. Daaruit zou de regering groeien. Dat zagen we voor de Franse revolutie reeds een beetje in Engeland waar democratische instellingen reeds enkele eeuwen tevoren beetje bij beetje de kop opstaken, hoewel daar toch nog meestal de adel (de lords) de postjes bezette.

En nu anno 2007 heeft de adel zo goed als nergens nog het zeggen en heeft het volk in zo goed als alle staten ter wereld de macht in handen, en dat is goed zo, hoewel hier en daar nog fascistische dictaturen voorkomen (niet in het minst was dit het geval in Duitsland onder Hitlers waanzin).

Vorige week zagen we hoe de Welfen dik in de problemen kwamen met hun erfenis van de Britse troon. Zij waren voordien geen enkele democratie gewoon, leefden van machtsuitoefening in het hertogdom Braunschweig, Lüneburg, Hannover, precies zoals alle adelijke families deden in het Duitsland van die tijd. In Engeland botste Georg I als allereerste op een machtsuitoefening door de House of Lords en hun afgevaardigde regering. Dat verlamde Georg I. Hij wist daar geen uitweg mee, haatte zijn troon over het Britse Rijk omdat hij geen 'macht' had, wat hij in Duitsland wel had. Zijn zoon Georg II, diens zoon Georg III en ook de volgende Georg IV (zie voor elk van hen de vorige posting) verdwaalden daardoor in een zinloos leven van pleziertjes en nietsdoenerij. Elk van hen wist gewoon geen antwoord op de Engelse democratie en vertikte het iets te doen voor hun koningsschap over Hannover. Hannover (het huidige Niederdsachsen) was slechts een boerenland in hun ogen, te min voor hun 'waardigheid'.

Zoals in de vorige posting vermeld werd uiteindelijk Victoria de laatste monarch van de Welfen op de Britse troon in 1837. Zij zou haar functie wel waardig weten in te vullen in harmonie met de democratische instellingen. Zij verloor echter wel de titel van koningin van Hannover. De regeling aldaar liet geen vrouwen op de troon toe. Daardoor werd haar oom Ernst August de koning van Hannover.

aaaa4

Ernst August was geboren in 1771 en groeide als kind op in het Buckingham Palace in Londen. Hij had enkele broers zoals Georg IV (die koning werd van het Britse Rijk, Wilhelm IV (die zijn kindeloze broer Georg opvolgde als koning) en Eduard (de vader van Victoria). Ernst August kreeg de kans zijn studies te voltooien in Göttingen (Niedersachsen), werd dan echter militair gevormd in het Engelse leger. Toen zijn nicht Victoria koningin werd, werd hij - zoals daarnet vermeld - koning van Hannover.  Hij was reeds 66 jaar oud en had het grootste deel van zijn leven in Engeland doorgebracht. Hij kende Hannover dan ook maar van ergens in zijn studietijd in Göttingen. Hij dacht als koning weer eens een echte machtspositie te krijgen zoals het steeds het geval was in het democratieloze Duitsland. Dat zinde hem, hij keek ernaar uit, eindelijk zou het adelgeslacht het weer voor het zeggen krijgen en niet gedicteerd worden door een parlement en een House of Lords zoals in Engeland. Maar....

Ondertussen hadden democratische bewegingen in Duitsland de wind in de zeilen. Het voorbeeld van de Franse Revolutie een dikke veertig jaren tevoren had inspirerend gewerkt. Dat had als gevolg dat op het Congres van Wenen (na de nederlaag van Napoleon) in 1815 besloten werd om in alle Duitse staatjes een grondwet te laten opstellen, 'het' wapen van een democratische samenleving. En zo was ook gebeurd in het koninkrijk Hannover.  Koning Ernst August had daar nooit iets van geweten, hij was immers vanuit Engeland nooit geïnteresseerd in dat 'boerenrijkje'. Hij trok dus ogen van jewelste toen hij zijn troon in Hannover ging bekleden. De eerste daad die hij stelde was... afschaffing van die grondwet! Op die manier hoopte hij de volle macht in handen te krijgen. Het volk in het huidige Niedersachsen was verbouwereerd. Het haatte haar koning, temeer daar die Ernst August en zijn voorgangers in Engeland nooit iets gedaan hadden voor hun rijk in Duitsland. Komt daar nog bij, dat Ernst August van in het begin van zijn koningsschap nauwe banden smeedde met de koning van Pruisen. Pruisen was niet geliefd door de Hannoveraner en werd gezien als een groot gevaar voor hun koninkrijk. De sympathie van Ernst August voor Berlijn was dan ook een doorn in het oog van het volk, hoewel precies door die band voorkomen werd dat Pruisen het koninrijk Hannover bezette, wat veel later wel zou gebeuren.

Het duurde een kleine tien jaren eer koning Ernst August besefte, dat een grondwet toch wel voordelen kon hebben. De zucht van het volk naar democratie was immers te groot geworden en een grondwet die tegelijk de macht aan de koning zou laten, maar ook vele begunstigingen aan het volk zou geven... ja, dat zag hij uiteindelijk dan toch zitten. Die 'gecorrigeerde' grondwet kwam in 1848 tot stand. En met die grondwet keerde de rust onder het volk terug. De koning leefde nog drie jaren (tot in 1851) en werd uiteindelijk toch nog geliefd. Hij heeft veel gedaan voor de aanleg van een uitgebreid spoorwegnet in zijn rijk, dankzij zijn relaties met Engeland waar de trein uitgevonden was.

Morgen komt zijn opvolger aan de beurt, koning Georg, zijn zoon, die de belangrijkste koning van Hannover zou worden, maar ook de laatste door bezetting van zijn rijk door Pruisen.

Op deze blog reeds verschenen over de Welfen:

Adelgeslacht der Welfen De allereerste generatie 16 april 2007
Adelgeslacht der Welfen Heinrich de Leeuw 17 april 2007
Adelgeslacht der Welfen Otto IV, enigste Welfenkeizer 18 april 2007
Adelgeslacht der Welfen Welfen krijgen de Britse troon 19 april 2007
Adelgeslacht der Welfen Welfen verbrodden het op de Britse troon 20 april 2007

17:17 Gepost door Sebastian in Algemeen | Permalink | Commentaren (0) | Tags: welfen, niedersachsen, adel, democratie |  Facebook |

20-04-07

De Welfen: Zij verbrodden alles als Engelse koningen


aaaa4

De Welfen is een voor buitenlanders misschien onbekend adelgeslacht uit Duitsland, maar het kan u zeer bekend worden, als u terugdenkt aan koningen over Groot-Brittannië. Het gaat om het oudste vorstenhuis van Europa dat koningen leverde aan het moederhuis, het Huis van Hannover, en tegelijk aan Groot-Brittannië.

Vandaag: Welfen verbrodden het op de Britse troon.

In 1714 kregen de Welfen de troon van het Britse rijk in de schoot geworpen (zie vorige posting). Daarmee werden ze koningen van het toen wel machtigste rijk ter wereld. Zij hadden daarmee weliswaar niet hun doel gereikt, het keizerschap in Duitsland. Hoe zouden ze het doen als koning van het Britse rijk en keurvorst van Hannover? In het Britse rijk hadden immers koningen sterk rekening te houden met het parlement, een ongekende machtsverhouding in het toenmalige Duitsland.

Georg I was koning van Groot-Brittannië (en Ierland) van 1714 tot 1727. Hij vertikte het om Engels te leren, verstond geen jota van de volksvertegenwoordigers van the House of Lords. Nog erger zelfs, hij was Duitstalig, maar kreeg het zo hoog in zijn kopje, dat hij sinds zijn koningsschap nog enkel Frans sprak, de taal van de noblessse in Europa. Hij moeide zich nauwelijks met de politiek op dat eiland, ging om de haverklap terug naar Hannover waar hij nog steeds keurvorst was en behartigde daar de politieke zaken van Duitsland. In Engeland had hij wel vaak strijd en oorlog met de Jacobieten. Dat waren aanhangers van het House of the Stuarts die alles probeerden om de Stuarts terug aan de macht te krijgen, dan wel een katholieke macht, wat op hevige weerstand botste van de lords.

Georg II volgde zijn vader op van 1727 tot aan zijn dood in 1760. Ook hij interesseerde zich geen jota aan de Engelse taal, sprak eveneens Frans, liet de Lords de zaken maar regelen in Groot-Brittannië, en amuseerde zich rijkelijk. Hij was eveneens keurvorst van Hannover, maar kwam daar slechts sporadisch. Hannover en heel zijn bezittingen in het huidige Niedersachsen intersserden hem niet. Hij vond dat Duitse deel van zijn machtsterritorium maar al te boers, te agrarisch, te simpel, te laag voor zijn stand. Daardoor verloor voor het eerst het adelgeslacht der Welven aanzien in het huidige Niedersachsen. Engelse politiek liet hij voor wat het was, behalve... hij had een hekel aan de Engelse kalender. Die leefden nog volgens de oude Juliaanse kalender, daar waar heel Europa al lang de Gregoriaanse volgde. Dat maakt dat Engeland nieuwjaar vierde op 25 maart en Europa op 1 januari. Georg II vond dat onnozel en voerde de Gregoriaanse kalender in op het eiland.

carn1

Georg III steeg als derde Welfenkoning op de Britse troon van 1760 tot 1820.  Hij was de eerste Welf die Engels sprak en daardoor verhoopte het Engelse volk veel van hem.  Maar... zo de vader, zo de zoon! Hij wist van regeren geen snars af. Onder zijn konigsschap verloor Engeland vele kolonies in Amerika. Zij riepen de zelfstandigheid uit: de geboorte van de USA. Terwijl de Engelse Lords alles deden om de macht van Napoleon in Frankrijk in te dijken, amuseerde Georg III zich kostelijk met de dametjes. In Hannover is hij nooit geweest. Hij kende dat land niet eens. Door een psychische afwijking werd hij in de laatste decennia van zijn leven geestesziek. Daar zat het Britse rijk met een letterlijk knettergekke koning! Ondertussen was in Frankrijk de Franse revolutie uitgebroken en vreesden de lords voor hun adelijke stand in Engeland, want die democratisch golven uit Parijs rijkten snel tot Londen. Londen kende reeds democratie maar de lords waren meestal van adelijke inborst. Nog ernstiger werd het als Frankrijk in 1793 de oorlog verklaarde aan Engeland. "So what?" vroeg zich de krankzinnige koning Georg III zich af.  De lords zagen het helemaal niet meer zitten en stelden zijn zoon als regent aan.

Georg IV werd aldus regent van het Britse rijk en koning van 1820 tot 1830. Hij was helemaal geen gek, maar een levensgenieter tot in het ongelooflijke. Nog voor hij regent en koning was, maakte hij zo grote schulden, dat de House of Lords de ene kredieten na de andere moest goedkeuren. Goergy hield nu eenmaal van wulpse pleziertjes die geld kostten. Hij verloor ook bijna zijn kansen op de troon toen hij verliefd werd op een katholieke Ierse. Volgens het Settlement Act uit 1701 mocht een Engelse troonopvolger geen banden hebben met katholieken. Het ging zelfs zover, dat Georgy in het geheim huwde met zijn Ierse dame. Uiteindelijk liep dat huwelijk spaak en kon hij toch de troon gestijgen. Hannover? Kende hij nauwelijks, hoewel hij er keurvorst van was. Onder zijn regentschap voerde Engeland de succesvolle slag van Waterloo 1815 tegen Napoleon. Na ja, het zal Georgy een zorg wezen, zijn pleziertjes gingen voor!  Na deze nederlaag van Napoleon kwamen alle staten van Europa samen op het Congres van Wenen, om de nieuwe machtsverhoudingen vast te leggen. De Engelse lords verdedigden hun belangen, Georgy genoot zijn spelletjes op de Engelse landerijen en... Eén van de besluiten van het congres was het toekennen van de konigstitel aan de keurvorst van Hannover. Tja, daarmee had Georgy nog en konigstitel meer en dit over een land dat hij misschien niet eens wist liggen op de kaart. Hij was steeds kinderloos, op een dochter na: Charlotte Augusta. Die was gehuwd met Leopold van Sachsen-Coburg, de latere eerste koning van België. Zij stierf echter bij de geboorte van haar eerste kind. Aldus was er geen troonopvolger in Engeland. De broer van Georg IV nam dan de kroon aan: Wilhelm IV. Hij was ook al geen geschikte man om Engeland diensten te bewijzen. Hij was een admiraal uit de Engelse zeemacht en stond bekend voor zijn woedeuitvallen en zijn grove boerse taal. Stel u dat voor in het Londen van de zeer beschaafde lords. Hij was door erfenis eveneens koning van Hannover, kwam er echter niet. Na zeven jaar Engelse troon stierf jij in 1837.

Victoria I volgde hem in dat jaar 1837 op.  Zij was de dochter van Eduard, een andere broer van Georg IV en Wilhelm IV. Zij zou eindelijk een waardige koningin zijn voor het Britse rijk. Onder haar bewind groeide dat rijk uit en omvatte 1/4de van hele aardbol en 1/3de van de hele wereldbevolking. De glorieuse Victoriaanse tijd was aangebroken. Maar... het koningsschap over Hannover kon ze niet erven. Daar gold immers de regel, dat alleen mannelijke telgen der Welfen koning konden worden. Daarmee was dan de band tussen Hannover en het Britse rijk gebroken.

Volgende maandag zien we hoe de Welfen verder regeerden over Hannover en Sachsen (het huidige Niedersachsen).

Op deze blog reeds verschenen over de Welfen:

Adelgeslacht der Welfen De allereerste generatie 16 april 2007
Adelgeslacht der Welfen Heinrich de Leeuw 17 april 2007
Adelgeslacht der Welfen Otto IV, enigste Welfenkeizer 18 april 2007
Adelgeslacht der Welfen Welfen krijgen de Britse troon 19 april 2007

17:31 Gepost door Sebastian in Algemeen | Permalink | Commentaren (0) | Tags: welfen, hannover |  Facebook |

19-04-07

De Welfen: Sprong op de Britse troon


aaaa4

De Welfen is een voor buitenlanders misschien onbekend adelgeslacht uit Duitsland, maar het kan u zeer bekend worden, als u terugdenkt aan grote koningen over Groot-Brittannië. Het gaat om het oudste vorstenhuis van Europa dat koningen leverde aan het moederhuis, het Huis van Hannover, en tegelijk aan Groot-Brittannië.

Vandaag: door toeval komen de Welfen op de Britse troon.

Ja, de strijd tussen de twee meest bepalende adelgeslachten van Duitsland, de Welfen en de Staufer, in de 12de-13de eeuw werd na de dood van de Welfenkeizer Otto IV definief beslecht in het voordeel van de Staufer (zie vorige posting).

Eeuwen en eeuwen komkommertijd voor de Welfen:

Na de wel triestige periode van het heerschap van keizer Otto IV verging het de Welfen niet zo goed meer. Zij waren welswaar hertogen van Braunschweig en Lüneburg, hadden echter niets meer te zeggen in het grote Duitsland. Een zekere Wilhelm volgde Otto IV op als stamhoofd van de Welfen, zijn zoon deed hetzelfe enzovoort enzovoort. Dat verliep eeuwen, ja eeuwen. Ocharme de Welfen, zou men kunnen zeggen. Maar ja, met de Staufer ging het niet veel beter. Zij bleven na de Welf Otto IV nog enkele decennia aan de keizerlijke macht en verdwenen sinds de tweede helft van de 13de eeuw evenzeer in de anonimiteit.

Het zag er sterk naar uit, dat de Welfen nooit meer een rol van betekenis zouden spelen. De tijd verliep en ja, zelfs in de 17de eeuw bleven de Welfen machteloos, met uitzondering van hun hertogdommetjes Braunschweig en Lüneburg. In 1629 werd een zoveelste stamhoofd geboren, Ernst August I. Ach ja, het jongetje zou ook opgroeien en hertogje mogen spelen over de bezittingen. Maar hij kreeg plots een kans om iets meer macht te hebben. Hij was geboren tijdens de dertigjarige oorlog in Europa (1618-1648). Dat was een verschrikkelijk oorlog, men zou hem wel de voorloper van de wereldoorlogen mogen noemen. Duitsland vocht tegen Frankrijk, Spanje moeite er zich mee, Engeland liet niet na, Zweden en Denemarken gooiden alle vijf voet roet in het eten, Oostenrijk wou ook wel een brok van de koek, enfin... heel Europa was in oorlog. Achtergrond en steeds opnieuw opflakkerend onheil in die dertigjarige oorlog was de strijd van de katholieken tegen de protestanten.  Als een klein feitje binnen dat geheel verloor de katholieke bisschop van Osnabrück (Niedersachsen) zijn zetel aan de overwinnende protestanten. En dezen kozen Ernst August als bisschop. Zo kreeg Ernst August veel meer macht dan al zijn voorgangers sinds Otto IV. Hij kreeg ook Hannover onder de knoet en vestigde zich daar. Uiteindelijk werd hij zelfs keurvorst. Dat is altijd iets meer dan hertog. Als keurvorst is Ernst August nog steeds geen koning, maar die titel werd slechts verleend aan zeven leiders van Duitse staatjes. Die keurvorsten hadden het alleenrecht om de keizer aan te stellen. Dus... Ernst August was de eerste sinds eeuwen die opnieuw de grote politiek van Duitsland bepaalde.

Geschenk uit de hemel: de troon van het British Empire:

Na zijn dood in 1698 volgde zijn zoon Georg hem op als stamhoofd, en eveneens als keurvorst. Die kerel startte dan ook in een gunstig gesternte. Maar wacht maar, dat gesternte zou nog veel gunstiger worden dan hij ooit had kunnen dromen...

aaaa4

In Engeland namelijk was koningin Anna Stuart kinderloos en dat bezorgde de Engelse Lords heel wat zorgen. In 1701 kwamen ze samen om de troonsopvolging van Anna Stuart te regelen. Hun angst was voornamelijk de kans dat een katholieke afstammeling van het koningshuis der Stuarts de macht in handen zou krijgen. Dat zou een regelrechte ramp zijn, want sinds koning Hendrik VIII is het staatshoofd steeds het hoofd van de Anglicaanse kerk. De opvolger van Anna Stuart moest dan ook een protestant zijn. De brave hogere Lords beslisten aldus, dat de troonsopvolging van Anna Stuart zou gaan naar de eerste telg van een protestantse tak van de Stuarts. Dit is het fameuze Settlement Act uit 1701.

In 1714 stierf koning Anna van Engeland. En... de enige echt protestantse telg uit de Stuarts, die ook een protestantse nakomeling had, was Elisabeth Stuart. Die was gehuwd met de protestantse keurvorst van Pfalz in Duitsland. En zij hadden een eveneens protestantse dochter, Sophie. Nu komt het: Sophie was gehuwd met de eveneens protestantse bisschop van Osnabrück. En wie was dat? Jawel, de keurvorst van Hannover, de overleden Welf Ernst August! Gevolg: in 1714 kreeg de zoon van Ernst August, Georg, de oproep vanuit Engeland om onmiddelijk de troon over te nemen: King Georg I, officieel King of Great Britain and Ireland. Ja, ik zou zijn gezicht eens hebben willen zien: staatshoofd worden van het British Empire!

Morgen zien de gevolgen van deze wel enorme sprong der Welfen naar de macht in Europa. Dat zouden de Staufer zich enkel hebben kunnen dromen...

Op deze blog reeds verschenen over de Welfen:

Adelgeslacht der Welfen De allereerste generatie 16 april 2007
Adelgeslacht der Welfen Heinrich de Leeuw 17 april 2007
Adelgeslacht der Welfen Otto IV, enigste Welfenkeizer 17 april 2007

17:00 Gepost door Sebastian in Algemeen | Permalink | Commentaren (0) | Tags: welfen, engeland, hannover |  Facebook |

18-04-07

De Welfen: Otto IV, enigste keizer uit het geslacht


aaaa4

De Welfen is een voor buitenlanders misschien onbekend adelgeslacht uit Duitsland, maar het kan u zeer bekend worden, als u terugdenkt aan grote koningen over Groot-Brittannië. Het gaat om het oudste vorstenhuis van Europa dat koningen leverde aan het moederhuis, het Huis van Hannover, en tegelijk aan Groot-Brittannië.

Vandaag: de enigste Duitse keizer uit het geslacht der Welfen.

In de vorige posting zagen de strijd tussen het adelgeslacht der Welfen met Heinrich de Leeuw en het adelgeslacht der Staufer met Barbarossa. Uiteindelijk was Babarossa erin geslaagd Heinrich de Leeuw te verbannen, maar die kwam terug en kreeg Lüneburg en Braunschweig als hertogdom. In 1190 stierf Barbarossa en leek de strijd tussen de Welfen en de Staufer voorbij te zijn. Vier jaar later stierf ook Heinrich de Leeuw. Zijn graf kan u bezoeken in de Dom van Braunschweig.

Zijn zoon Otto IV volgde hem op als hertog van Lüneburg en Braunschweig. Otto was opgegroeid in Engeland bij zijn oom Richard Leeuwenhart (herinner u uit vorige posting dat Heinrich de Leeuw gehuwd was met de 12-jarige zus van Richard Leeuwenhart). Die gaf hem onder andere hertogdommen in Frankrijk, Poitou en Aquitanië. Met andere woorden, Otto IV leek duidelijk op weg om weer de macht aan de Welfen te bezorgen. Hij deed dan ook alles om de gunst van zoveel mogelijk Duitse hertogen en vorsten te bekomen, natuurlijk ten koste van de Staufer. De strijd tussen de twee geslachten laaide alweer op.

De Welf Otto IV wordt keizer:

Toen in 1197 de keizer-opvolger van Barbarossa, de Staufer Hendrik IV, stierf, zag Otto de kans van zijn leven. Philipp, de zoon van de gestorven keizer, werd tot koning van het Duitse rijk gekroond, wat een normale procedure was om daarop keizer ze worden. Wel, Otto liet zich onmiddellijk tot tegenkoning kronen. Tja, nu zat het Duitse rijk met twee koningen, en aldus met twee kandidaten voor het keizersschap. Wie bepaalde in die tijd welke persoon keizer zou worden? Jawel, de paus! En die paus, Innocentius, twijfelde jaren en jaren om een keizer te benoemen. Hij probeerde nu eens bij de Staufer koning Philipp, dan weer bij de Welf koning Otto zoveel mogelijk voordelen te halen. Dat duurde en duurde. Ondertussen bestreden de beide koningen elkaar dat het een hartelust was.  Uiteindelijk werd koning Philipp vermoord in 1208. Tja, dan was het duidelijk wie keizer zou worden: Paus Innocentius kroonde Otto IV tot keizer. Voor het eerst was het geslacht der Welfen erin geslaagd keizer te worden. Het toppunt van de macht was bereikt en de Staufer waren wel definitief verslagen. Maar..

Wraak: keitzer Otto IV wordt in de kerkban geslagen:

In die tijd was een zekere Friedrich, ook een Staufer, koning van Sicilië en Zuid-Italië. Keizer Otto IV zag dat met lede ogen aan en verklaarde hem de oorlog. De keizer won, maar nu was de paus in zijn achterste gebeten! Die had allerlei voordelen van Friedrich genoten en zag deze nu wegkwijnen. Gevolg: de paus nam zijn herdelijk gezag op en sloeg keizer Otto IV zomaar in de kerkban! Tja, de Staufer jubelden natuurlijk. Otto IV had wel een geluk dat hij keizer was, want normalerwijze moest iemand die in de kerkban was geslagen, ook in de rijksban terechtkomen en daardoor vogelvrij verklaard worden. Maar dat was de taak van de keizer en ... de keizer was Otto IV zelf. Dus... hij bleef keizer en zweeg in Duitsland in alle talen over zijn kerkban.

aaaa2

Tja, daar zat de paus lelijk in de nesten. Hij riep een aantal Duitse hertogen en vorsten naar Rome om de situatie te bespreken. Welke hertogen en vorsten? Ja natuurlijk, zij die Staufergezind waren, want de Welfgezinden stonden pal achter hun keizer en wisten zelfs niet dat Otto IV verbannen was uit de kerk. De paus bekwam dat Friedrich koning zou gekroond worden. Dat was aldus de eerste stap om hem keizer te laten worden. Friedrich, de Staufer, reed trots als een pauw naar het noorden, trok de Alpen over en kwam in 1212 in Konstanz aan het Bodemmeer aan. Daar was hij helemaal niet welkom, maar hij toonde de pauselijke banbulle tegen de keizer. Dat was zo goed als een vrijgeleide. In een mum van tijd had hij heel Zuid-Duitsland in zijn macht. Otto IV kon niet anders dan zich terug te trekken in Noord-Duitsland en probeerde de schade van het bekendworden van zijn kerkban te beperken. Daarin slaagde hij in het noorden vrij goed.

Twee jaren later ontvlamde een oorlog tussen Frankrijk en Engeland. Reden? Wel, de paus had iets tegen Engeland en stookte dan maar Frankrijk op tegen dat land. Ja, nu moest Duitsland partij kiezen: Friedrich koos partij voor wie? Voor Frankrijk natuurlijk want hij dankte zijn koningsschap aan de paus. Dus... Otto IV koos dan maar partij voor Engeland en was dat wel verplicht uit dank voor zijn opvoeding door Richard Leeuwenhart. De oorlog liep echter uit op een sisser voor Engeland. Gevolg daarvan: meer en meer hertogen en vorsten uit heel Duitsland keerden de keizer de rug toe en kozen resoluut voor Friedich.

Einde van de macht der Welfen:

Tja, enkele jaren later in 1218 stierf Otto IV, totaal vereenzaamd met een keizerskroon die eigenlijk niets meer waard was. Friedrich, de Staufer, werd keizer gekroond en daarmee was de kous af voor het geslacht der Welfen.

Morgen zien we of de Welfen er ooit bovenop zijn gekomen.

Op deze blog reeds verschenen over de Welfen:

Adelgeslacht der Welfen De allereerste generatie 16 april 2007
Adelgeslacht der Welfen Heinrich de Leeuw 17 april 2007

17:03 Gepost door Sebastian in Algemeen | Permalink | Commentaren (0) | Tags: staufer, welfen |  Facebook |

17-04-07

De Welfen: Heinrich de Leeuw


aaaa4

De Welfen is een voor buitenlanders misschien onbekend adelgeslacht uit Duitsland, maar het kan u zeer bekend worden, als u terugdenkt aan grote koningen over Groot-Brittannië. Het gaat om het oudste vorstenhuis van Europa dat koningen leverde aan het moederhuis, het Huis van Hannover, en tegelijk aan Groot-Brittannië.

Vandaag: de strijd tussen de Welfen en de Staufer, tussen Heinrich de Leeuw en keizer Barbarossa.

In de vorige posting zagen we hoe het adelgeslacht van de Welfen via de mannelijke lijn totaal uitgestorven was sinds 1055. Het geslacht had nog geen echte grote naam voorgebracht, maar daar zou verandering in komen:

Kunigunde, de broer van de laatste Welf, huwde een hertog uit Italië, Azzo d'Este, en bekwam snel een zoon, Welf IV. Aldus was een tweede golf van Welfen totstandgekomen...

Vijandschap tussen Welfen en Staufer:

Welf IV kreeg door sluwe onderhandelingen met de Duitse keizer het hertogdom Bayern en van dan af begonnen de 'echte' problemen! Want... Bayern was steeds in het bezit geweest van een ander  machtig adelgeslacht in het toenmalige Duitsland: de Staufer uit Schwaben. En als u de vorige posting goed gelezen heeft, weet u dat de Welfen in de eeuwen daarvoor de macht hadden in Schwaben. Dus de tegenstellingen tussen de twee machtigste adelgeslachten was compleet. Welf IV kreeg een zoon, Heinrich, en die ook weer en diens zoon ook weer tot in 1129 nog een Heinrich geboren werd die men weldra Heinrich de Leeuw zou noemen.

Heinrich de Leeuw haalt het:

Ondertussen hadden de Staufer hun macht niet alleen in het zuiden van Duitsland, maar werden ook keizer, twee jaren voor de geboorte van de Welf Heinrich de Leeuw. Daar zou Heinrich  eens verandering in proberen te brengen, al was het maar om de Staufer de pest aan te jagen. Pittig detail: De zus van Heinrichs grootvader was gehuwd met een Staufer! En... haar zoon werd keizer van Duitsland en niet zo maar een onbelangrijke, namelijk keizer Barbarossa. Zo zien we hier een gevaarlijke menging van de Welfen met de Staufer. Maar Barbarossa koos heel zijn leven de kant van de Staufer. Heinrich de Leeuw wist echter met allerlei listen grote gebieden van Duitsland onder zijn macht te krijgen. Hij was hertog van Bayern, hertog van Sachsen (het huidige Niedersachsen, Westfalen, Sachsen-Anhalt en delen van het huidige Thüringen en Sachsen), veroverde grote delen van Schleswig, van Holstein, van Mecklenburg, van de Rijnstreek, enzovoort. Dat veroveren betekent niet altijd wapengekletter. Vaak was het een koopje... Maar één zaak was zeker: Heinrich de Leeuw ondergraafde beetje bij beetje de macht en de controle van Barbarossa over het Duitse rijk. Dat zou niet zonder gevolgen blijven.

aaaa2

Ondertussen heeft Heinrich de Leeuw een en ander verwezenlijkt buiten de zuivere machtsstrijd met de Staufer. Zo gaf hij de stad Lübbeck opdracht de dom te bouwen, ja, het pareltje van baksteengotiek uit het noorden. Zo gaf hij ook Bayern de opdracht een gloednieuwe stad op te richten  in 1156: de stad München! De residentie van Heinrich werd de stad Braunschweig. Daar liet hij prachtige gebouwen oprichten (te bezoeken waard) waaronder een dom. Ondertussen was hij in 1172 op pelgrimstocht geweest naar het Heilig Land en kreeg daar van de keizer van Constantinopel een echte levende leeuw. Die bracht hij fier mee naar Braunschweig en sindsdien noemt men hem dan ook "Heinrich de Leeuw". In de burcht van Braunschweig kan u een prachtig en beroemd leeuwenbeeld bezoeken (zie foto hiernaast).

Barbarossa haalt het:

Ja, Heinrich de Leeuw had zo goed als alle macht in Duitsland bekomen zonder keizer te zijn. Het feit dat Barbarossa vaak op oorlogstochten was (zoals kruistochten en ook veldtochten tegen Frankrijk en Italië) heeft daar zeker ook toe bijgedragen. Uiteindelijk moest de keizer wel ingrijpen. En die ingreep kwam er: hij kon bisschoppen van enkele steden overhalen om Heinrich te beschuldigen van onrechtmatig bezit van kerkelijke goederen. Dat zou een zwaar vergrijp zijn. En zo kwam in 1180 de Reichstag in Worms samen waar de kerk de zo net vermelde beschuldigingen uitte. Barbarossa veroordeelde daarop Heinrich de Leeuw en sloeg hem in de rijksban. Dat betekende: van danaf was Heinrich vogelvrij verklaard en verloor hij al zijn bezittingen.

De macht van Heinrich was aldus voorbij, amen en uit. De Staufer hadden het pleit over de Welfen gewonnen. Nog twee jaren probeerde Heinrich al zijn invloed aan te wenden om terug bezittingen te verwerven, tevergeefs echter. In 1182 sprak Barbarossa de verbanning over hem uit. Heinrich vluchtte naar Engeland. Daar was altijd welkom want in in 1168 was hij gehuwd met Mathilde, het toen 12-jarige dochtertje (!) van koning Henry II. Tja, zo leek er nu wel een einde te zijn gemaakt met het adelgeslacht der Welfen, maar...

Heinrich de Leeuw haalt het:

Enkele jaren later wou Barbarossa tegen Frankrijk ten oorlog trekken en had daartoe de steun van Engeland nodig. Ha, zei koning Henry II, goed, die steun krijg je op voorwaarde dat Heinrich de Leeuw terug mag komen en bezittingen verwerft.  Zo keerde Heinrich terug en werd hertog van delen van het huidige Niedersachsen (Braunschweig en Lüneburg). Zo zien we maar: de Welfen waren terug! Maar in 1185 weigerde Heinrich de deelname aan de derde kruistocht en Barbarossa zag in die weigering opnieuw een gelegenheid om hem een tweede maal te verbannen. Ach... het spelletje tussen de Staufer en de Welfen kreeg aldus een zoveelste etappe in de geschiedenis. Heinrich bleef echter maar een jaartje in Engeland en kon door allerlei slinkse toeren opnieuw in het bezit van Braunschweig en Lüneburg komen.

De banden van Heinrich de Leeuw met Engeland zouden eeuwen later leiden tot de macht van de Welfen over de Engelse troon. Uiteindelijk stierf Barbarossa in 1190 en van dan af was het pad vrij voor de Welfen om de'echte' macht in Duitsland te grijpen.

Dat zien we morgen...

Op deze blog reeds verschenen over de Welfen:

Adelgeslacht der Welfen De allereerste generatie 16 april 2007

17:15 Gepost door Sebastian in Algemeen | Permalink | Commentaren (1) | Tags: welfen, staufer, heinrich de leeuw, barbarossa |  Facebook |

16-04-07

De Welfen: pech en schijnbaar tot uitsterven gedoemd


aaaa4

De Welfen is een voor buitenlanders misschien onbekend adelgeslacht uit Duitsland, maar het kan u zeer bekend worden, als u terugdenkt aan grote koningen over Groot-Brittannië. Het gaat om het oudste vorstenhuis van Europa dat koningen leverde aan het moederhuis, het Huis van Hannover, en tegelijk aan Groot-Brittannië.

Enkele adelgeslachten uit het Duitstalige gebied zijn u zeker bekend, zoals de Hohenzollern (Preußen) en de Staufer (keizer Barbarossa). Een minder bekend, maar daarom niet minder belangrijk adelgeslacht, is dit van de Welfen. Zij gaan er zelfs prat op het oudste vorstengeslacht van Europa te zijn. Ja, kan zijn... maar er zijn wel een paar kunstgrepen nodig geweest om het geslacht door te laten lopen.

Belangrijk is de kennis van dit adelgeslacht alleszins, niet in het minst door hun bijdrage aan de koninklijke macht over Groot-Brittannië Op voorhand al even meegeven: het huidige hoofd van de Welfen is prins Ernst August V, geboren in 1954, en gehuwd met prinses Caroline van Monaco. Op het einde van deze reeks zullen we jammer genoeg de meer negatieve dan positieve kanten van dit laatste stamhoofd leren kennen...

Volgens de Welfen gaat hun stam terug naar de tijd van een zekere Edekan. Hij was een Hunne en vorst in de tijd van Attila (450), de man die na de val van het Romeinse Rijk het Oost-Romeinse Rijk gestalte gaf. Zekerheid over deze verre afstamming is er echter helemaal niet. Maar ja, elk adelijk geslacht probeert zover mogelijk in het verleden te spitten.

Pas historische zekerheid bekomt het geslacht met graaf Welf I. Deze werd graaf in 819 en huwde de dochter van hertog Widukind van Sachsen. Uit hem zou heel de lijn van de Welfen volgen. Vandaar dat van in de oorspong de Welfen verbonden zijn met Sachsen. Maar pas wel op: Sachsen was toen het gebied van het huidige Niedersachsen, en had niets te maken met het huidige Sachsen (slechts een verre nazaat van de Welfen vestigde zich in het huidige Sachsen).

Welf I had ook een broer, Konrad I. Terwijl Welf I graag in Sachsen bleef, werd zijn broer Konrad I smoorverliefd op een Bourgondische prinses en werd zelfs koning van Bourgondië. Hij regeerde aldus over delen van België Na ja, dat was dan wel in de 9de eeuw. Konrads zoon, Konrad II werd eveneens koning van Bourgondië en ook de kinderen nadien, maar dan liep het spaak: Rudolf II bleef kinderloos en zodoende stierf de Bourgondische tak van de Welfen al in 1032 uit.

Welf I kon het geslacht van de Welfen iets langer rekken, maar niet veel langer. Zijn zoon werd eveneens graaf van Sachsen en zo ging dat van zoon op zoon verder tot Welf II. Deze had het in zijn hoofd gestoken te verhuizen naar Schwaben (huidig Baden-Württemberg). Dat kwam door een band die hij sloot met de hertog van Schwaben om ten oorlog te trekken tegen hun eigen keizer. Welf II had een zoon Welf III en een dochter Kunigunde.

Zoon Welf III zou dan ook de volgende in de lijn van de Welfen zijn, maar... ergens had hij het zo niet met de wijfjes en bleef aldus vrijgezel en kinderloos. Pech voor de Welfen: bij zijn dood in 1055 was het met de hele mannelijke lijn der Welfen amen en uit... Voor het eerst in de geschiedenis van de Welfen moest men vanuit een vrouwelijke tak verdergaan, namelijk de zus van Welf III, Kunigunde.

Tot daar het eerste deel over dit adelgeslacht. Echt belangrijke figuren op Europees niveau heeft het geslacht tot aan Kunigunde niet gehad. Wel is het te vermelden waard dat de grootnonkel van Welf II, een zekere Konrad, bisschop was van Konstanz en zowaar heilig verklaard werd. Zodus: alle Konrads van tegenwoordig mogen prat gaan op een beschermheilige uit de stam der Welfen...

Morgen zien de eerste grote figuur uit dit geslacht opstaan: Hendrik de Leeuw

17:16 Gepost door Sebastian in Algemeen | Permalink | Commentaren (0) | Tags: welfen |  Facebook |

15-04-07

De Welfen


aaaa4

De Welfen is een voor buitenlanders misschien onbekend adelgeslacht uit Duitsland, maar het kan u zeer bekend worden, als u terugdenkt aan grote koningen over Groot-Brittannië. Het gaat om het oudste vorstenhuis van Europa dat koningen leverde aan het moederhuis, het Huis van Hannover, en tegelijk aan Groot-Brittannië.

King Georg I, Georg II, Georg II, Georg IV, queen Victoria... they ruled the waves. Vreemd genoeg was hun moedertaal niet het Engels, maar wel het Duits, gezien zij niet afkomstig waren uit een aloud Engels adelgeslacht, maar wel uit een Duits: de Welfen. Een andere bekende telg van dit geslacht is Hendrik de Leeuw.

Vanaf morgen maandag bekijken we elke dag de geschiedenis van dit merkwaardige geslacht uit Niedersachsen en zullen we zien hoe Niedersachsen een echte haat-liefde-relatie heeft met dit Huis.

20:51 Gepost door Sebastian in Algemeen | Permalink | Commentaren (0) | Tags: welfen, adel, vorstenhuis |  Facebook |

30-01-07

Bayern, een geval apart (deel2)


bayern

Geen deelstaat van Duitsland heeft een zo uitgesproken zucht naar onafhankelijkheid als Bayern, ook al sluimert die onbewust. De geschiedenis van deze "Freistaat" werkt hierin zeer determinerend. Een sterk nationalistische tendens slingerde Bayern van de ene machthebber in Europa naar de andere, om toch maar steun te bekomen in het ultieme streven van die natie. Vandaag het afvallen van Oostenrijk:

Baiern was honderden jaren onafhankelijk en strekte zich uit van ongeveer het huidige Bayern over heel het huidige Oostenrijk. Maar zoals in de vorige posting gezien, kwam daar met Karel de Grote een einde aan. Baiern werd ingelijfd in het grote rijk der Franken.  Het was aldus gedaan met onafhankelijkheid en... nooit heeft Baiern echte en totale onafhankelijk teruggewonnen. Samen met de volksverschillen tussen de Franken en de Baier (zie vorige posting) weegt dit zwaar door, veroorzaakt dit ergens een honderden en honderden jaren aanhoudende frustratie bij de Baier, bij het volk dat zo fier is op haar eigenheid.

Vandaag bekijken we de periode vanaf de inlijving bij de Franken (ongeveer 800 na Chr.) tot de opstanding van het machtige adelsgeslacht der Wittelsbacher, dat Baiern vanaf 1180 weer een iets grotere en langdurige zelfstandigheid zou geven. In deze bijna 4 eeuwen na Karel de Grote viel de macht en het bezit van Baiern van het ene adelgeslacht naar het andere, alnaargelang de erfenis onder die geslachten. De Baier zelf hadden niets meer in de pap te brokken over hun lot. Zij bleven steeds in de greep van Duitse adelijken. Nu eens overheersten de Welfen, een geslacht uit Sachsen [Sachsen was in die tijd de streek van huidig Niedersachsen], dan weer de Staufer, een al even adelijk geslacht uit Schwaben [huidig Baden-Württemberg], waaruit de beruchte keizer Barbarossa stamt. Ja, er werd in die eeuwen een soort van pingpong gespeeld door de Duitse adelijken; het pingpongballetje was o.a. Baiern! Het gelukkigste waren de Baier nog met de Welfen. Die gaven hen een grote zelfstandigheid.

Maar in die tijden kregen de Baier te kampen met een totaal onverwachte tegenstrever. Niet uit het zuiden, waar de Alpen de Langobarden [de Italianen]op afstand hielden, niet vanuit het Noorden vanwaar de Welfen eigenlijk welkom waren door hun geschenk van meer zelfstandheid, ook niet vanuit het westen vanwaar de Staufer als een stroeve 'Staubsauger' het land der Baier uitzogen, maar vanuit het oosten! Meer dan honderd jaar zouden de Magyaren, een totaal onbekend volk uit Azië, het de Baier bijzonder lastig maken. Die Magyaren spraken geen Baierisch, zelfs geen Duits, niets verstaanbaars. Zij spraken een Oeraltaal, gelijkaardig aan het Fins. De slavische volkeren ten oosten van Baiern noemden hen de Hongaren.

Die Hongaren trokken in verschillende aanvallen gespreid over tientallen jaren doorheen de Donaustreek en ook het meer zuidelijke deel van Baiern, het huidige Karintië in Oostenrijk.  Uiteindelijk werden die vreemden verslagen met de hulp van Duitse adelijke geslachten en werd de getroffen regio nieuw uitgetekend door de alweer adelijke geslachten van het Heilige Duitse Rijk. Baiern verloor daarbij in 976 het zuidelijke gebied van Karintië (Klagenfurt). En ja, zelfs het hele oostelijke gebied (de streek van Linz-Wenen) kreeg door adelijke rechten en erfenissen een zekere zelfstandgheid binnen Baiern. Men noemde die laatste streek de Marcha Orientalis, ook wel Ostarrichi genaamd... daar horen we voor het eerst de naam Oostenrijk!

Veel later, in 1156 liet de Stauferkeizer Barbarossa heel Ostarrichi volledig zelfstandig worden, en werd Baiern een hele klad kleiner. En nog geen dertig jaren later werd ook de Steiermark (de streek van Graz) losgescheurd van Baiern.  Van danaf was Baiern nog slechts zo groot als het huidige Bayern + Tirol en Vorarlberg. Alles samen was Baiern in die vierhonderd jaren sinds Kael de Grote zozeer de pinpongbal in al dat adelijk overerven en overerven, dat het pingpongballetje dus letterlijk in flarden uiteenviel. Tot op de dag van vandaag zou Baiern het in verkleinde vorm moeten stellen, hoewel er nog wel enkele flarden zouden afvallen (Tirol en Vorarlberg). 

In 1180, op het einde van die pingpongperiode, bekwam het adelijk geslacht der Wittelsbacher heel Baiern. En die konden Baiern vrij zelfstandig houden tot in 1918 toe. Maar in die meer dan zevenhonderd jaren zou veel gebeuren en zouden weer typische kenmerken van Baiern tot uiting komen. Dat zien we morgen...

In deze blog verschenen over Bayern:

Bayern, een geval apart Bayern in de eerste duizend jaren na Christus 29 jan 2007

21:46 Gepost door Sebastian in Algemeen | Permalink | Commentaren (0) | Tags: bayern, beieren, welfen, staufer, hongaren, oostenrijk |  Facebook |