25-04-08

Taalhulp: pauzes in de uitspraak

bild5
Uitspraak

Klemtoon en gescheiden uitspraak van klinkers

De uitspraak van de Duitse taal bepaalt zeer sterk de verstaanbaarheid. Nonchalance in deze moet steeds vermeden worden. Articulatie wordt hoofdzaak. Elke vrijdag benaderen we een aantal voorbeelden om op een juiste wijze Duits uit te spreken. Het is immers vaak een heel probleem voor een Duitser om een anderstalige in het Duits te verstaan. Oorzaak voor dit onverstaanbaar zijn is meestal, haast steeds, het onvoldoende articuleren. Werkelijk, Duits zonder articulatie is hetzelfde als mompelen.

UITSPRAAK
Gebruikte
symbolen

ø  uitgesproken als het Nederlandse "eu" in "beuk". Komt voor bij de geschreven "ö".
 

ɐ  een "r" op het einde van een woord of een lettergreep. Indien aan deze "r" een doffe "e" voorafgaat, valt deze "e" in de uitspraak weg. De uitspraak is een soort doffe "e" die zeer kort wordt uitgesproken en gebonden wordt aan de uitspraak van de vorige letter met een lichte toonverlaging.
 

r  een zeer rollende "r" die uitgesproken wordt achteraan tegen de keelholte, waarbij de tong achterwaarts geduwd wordt zodat de keelholte meer gesloten wordt.
 

kh ph th  een "k", "p" of "t" die aangeblazen wordt (geaspireerd) door er een "h" onmiddellijk erop uit te spreken. Dit gebeurt indien er een klinker op volgt, ook indien er een doffe "e" op volgt.
 

n  een "n" uitgesproken zoals in het Nederlands, maar langer aanhalen
 

ʃ  Elke geschreven "sch" wordt uitgesproken zoals in het Franse woorden "chemin, chat"
 

ŋ  een "ng" zoals in het Nederlandse “lang”
 

ç  een "ch" zoals in het Nederlandse "wicht, zucht". Ook de geschreven "g" in de woorduitgang "-ig" wordt op deze wijze uitgesproken.
 

x  een "ch" na klinkers, uitgezonderd na een "i" of een "u". Daarbij klinkt de "ch" iets meer naar het bovenste gedeelte van de mondholte toe.
 

g  Een geschreven "g", uitgesproken als de "g" in het Franse woorden "gare, garçon". Steeds in het begin van een Duits woord of er midden in. Op het einde van een woord of een lettergreep wordt de geschreven "g" uitgesproken als een "k".
 


Oefening baart kunst. Heb dan ook heel veel geduld en vooral koppigheid om steeds opnieuw aandacht te besteden aan de uitspraak. Ja, het is mooi om de Duitse spraakkunst te beheersen, en ja, het is al even mooi om afstand te nemen van Nederlandse uitdrukkingswijzen bij het hanteren van de Duitse taal, maar dat alles is niets, letterlijk niets waard, wanneer u bij de uitspraak niet sterk articuleert!

Wanneer last men in het Duits een pauze van een fractie van een seconde in bij de uitspraak van opeenvolgende letters?

UITSPRAAK
Gebruikte
symbolen

e: a: i: o:  lange klinkers zoals in het Nederlands
 

a  korte "a" zoals in het Nederlands, maar scherper uitgesproken.
 

i  korte onbeklemtoonde "i", uitgesproken zoals in het Nederlands met gespreide lippen en vooraan in de mond.
 

ɪ  beklemtoonde korte klinker "i", uitgesproken zonder gespreide lippen en niet vooraan in de mondholte, een tussenvorm tussen een Nederlandse korte "i" en een doffe "e", maar toch dichter bij de "i"-klank. (Deze uitspraak komt soms ook voor bij een onbeklemtoonde "i".)
 

ai  de geschreven tweeklank "ei" spreekt men uit als "ai"
 

u:  lang uitgesproken Nederlandse "oe" als in "koe"
 

u  kort uitgesproken Nederlandse "oe"
 

y:  lang uitgesproken Nederlandse "u". Geschreven is dit "ü"
 

y  kort uitgesproken Nederlandse "u". Geschreven is dit "ü"
 

ɛ:  lang uitgesproken als een vuile Nederlandse "ei" (de eind-"i" niet uitspreken). Dit komt bij de "ä" voor
 

ɛ  kort uitgesproken Nederlandse "e" zoals in de Nederlandse woorden "weg, pech". Is aldus een kort uitgesproken vuile Nederlandse "ei" (de eind-"i" niet uitspreken). Dit komt veel voor bij de geschreven Duitse "e" en bij de "ä"
 

ə  doffe "e" zoals in het Nederlands
 


[Bij het onderstaande wordt de uitspraak in het groen weergegeven. Daarbij worden fonetische tekens gebruikt die in de kolonnen links en rechts verklaard worden. Een pauze tussen letters wordt weergegeven door een "|".]

Een minieme pauze wordt ingelast tussen de voorvoegsels be-, ent-, er-, ge-, ver-, zer- en de rest van het woord. Voorbeelden:

beachten [bə|axthn]

entsagen [ɛnt|za:gn]

erbarmen [ɛɐ|barmən]

Geschichte [gə|ʃɪçte]

Verband [fɛɐ|bant]

zerreißen [tsɛɐ|raisn]

Eveneens een zeer korte pauze wordt ingelast tussen een woorddeel en het achtervoegsel -bar, -chen, -haft, -heit, -keit, -lein, -ler, -lich, -ling, -lings, -los, -ner, -nis, -sal, -sam, -schaft, -sel, -tum, -wärts

Gebirgler [gəbɪrk|lɐ]

Knäblein [knɛ:p|lain]

lenkbar [lɛŋk|ba:ɐ]

möglich [møk|lɪç]

Schürzchen [ʃyrts|çən]

Tussen opeenvolgende, gelijk uitgesproken letters ligt altijd een korte pauze. Daarbij gaat het om 'gelijk' uitgesproken letters zoals bijvoorbeeld "bp" uitgesproken als "pp" . Voorbeelden:

abpassen [ap|pasn]

einnehmen [ain|ne:mən]

Kanaan [kha:na|an]

Zoologie [tso|ologi:]

forttraben [fort|tra:bn]

ummähen [um|mɛ:ən]

Tussen twee klinkers, dus ook tussen twee verschillende, wordt steeds een erg duidelijke pauze ingelast, tenzij het gaat om een tweeklank au, ei, eu, ie". Voorbeelden:

Natrium [na:tri|um]

real [re|a:l]

biologie [bi|olo:gi:]

Eveeens gebruikt men een pauze tussen de uitgesproken "p, t, k" en de uitgesproken "b, d, g, v, z". Voorbeelden:

abbitten [ap|bɪthn]

abdanken [ap|daŋkhn

abwärts [ap|vɛrts]

Absage [ap|za:gə ]

Mägde [mɛ:k|də]

 

Articuleren

Het is reeds meerdere malen gezegd: articulatie is van enorme waarde in het Duits. gelieve daar steeds opnieuw accent op te leggen.

 

Veel succes bij de uitspraak!

11:15 Gepost door Sebastian in Algemeen | Permalink | Commentaren (0) | Tags: taalhulp, duits, uitspraak |  Facebook |

De commentaren zijn gesloten.